blog

Heffing zorgde ook voor binding

Blogs

Het is 1975. De eerste Herstructurering Broodbakkerij is een feit. Industrie en vakbonden sluiten, na overleg met de overheid, een akkoord voor vijf jaar om de overcapaciteit in de branche tegen te gaan. Overcapaciteit die was ontstaan door wildgroei van de bedrijven, verkoop van brood in de 
supermarkt en een dalend broodverbruik.

Heffing zorgde ook voor binding

Voor 
ondernemers en werknemers van de bedrijven die – op vrijwillige basis – werden uitgekocht, werd een 
financieel vangnet gecreëerd. Eén van de heilige 
ankerpunten uit dat akkoord was het instellen van een minimumbroodprijs. De bakkerij zorgde zelf voor de financiering door een productschapheffing van ƒ2,20 per 100 kilo bloem en meel.

Vijf jaar zou voldoende moeten zijn om de branche op orde te krijgen. Dat bleek niet het geval. Er woedden ware broodoorlogen. Supermarkten, zoals Edah, ontdoken de minimumbroodprijs. De ambachtelijke bakkerij protesteerde fel, met zelfs een protest-
demonstratie in Almelo.

De herstructurering werd met vijf jaar verlengd. Al was er ook weerstand tegen de heffing. Enfin, om een lang verhaal kort te houden: het waren onrustige jaren.

Ondanks dat, kwamen ook veel mooie dingen tot stand. Om maar wat te noemen: Voorlichtingsbureau Brood, het NBC, Specs- en Riskplaza, de Werkgroep voor de Bakker, het kwam allemaal de bakkerij ten goede.

Na felle discussies in de jaren tachtig en negentig over de voortzetting van die befaamde heffing van ƒ2,20, kwam ook het besef dat bij het verdwijnen 
ervan ook een eind zou komen aan al die fraaie initiatieven. Nu, na jarenlange politieke discussies, is het de overheid die de publieke taken van de product- en bedrijfschappen op 1 januari aanstaande opheft. Daarmee komt een einde aan het wettelijk karakter van de heffing.

De kunst is om het goede te behouden. De heffingsmaatregelen verbindt ook industrie en ambacht. Als er niets gemeenschappelijks meer is, dan dreigt het gevaar dat industrie en ambacht uit elkaar groeien. De vraag is of dat een echt gevaar is. De periode 1975-2013 heeft óók geleerd dat de supermarkten hun eigen weg gaan (denk maar aan de afschaffing van de minimumbroodprijs). Het liet de industriële bakkerij weinig keus. Als de wegen scheiden, is de uitdaging vooral hoe het ambacht in staat is om de goede ondersteunende activiteiten, die nu worden gefinancierd door de heffingsgeleden, te blijven 
behouden.

Reageer op dit artikel